Την Παρασκευή, το Ελ Σαλβαδόρ αιφνιδίασε ξανά την παγκόσμια κοινότητα των crypto. Μέσω ανάρτησης στο X (πρώην Twitter) από το επίσημο Bitcoin Office της χώρας, άφησε να εννοηθεί πως ετοιμάζεται η πρώτη “Τράπεζα Bitcoin” στον κόσμο.
Η δημοσίευση ήταν λιτή: μια εικόνα από την πρόταση για το κτίριο της Τράπεζας, συνοδευόμενη από τη φράση «Bitcoin Banks are coming to Bitcoin Country». Χωρίς περισσότερες λεπτομέρειες, το teaser άφησε τους πάντες να αναρωτιούνται: πρόκειται για ένα απλό επικοινωνιακό τρικ ή για την επόμενη μεγάλη κίνηση της χώρας που το 2021 έγινε πρωτοπόρος στην υιοθέτηση του Bitcoin;
Η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο που ήδη συζητείται στη χώρα το σχέδιο για μια “Τράπεζα Ιδιωτικών Επενδύσεων” (Bank for Private Investment). Η ιδέα, που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στα μέσα του 2024, προέβλεπε ένα χρηματοπιστωτικό ίδρυμα που θα μπορούσε να λειτουργεί τόσο σε δολάρια ΗΠΑ όσο και σε Bitcoin, υπό ένα πιο “ελαφρύ” ρυθμιστικό πλαίσιο.
Το σχέδιο αυτό περιλάμβανε:
Προσέλκυση ξένων επενδυτών μέσω ευέλικτων κανόνων. Λογαριασμούς σε Bitcoin δίπλα σε λογαριασμούς δολαρίου.
Δάνεια με εξασφάλιση Bitcoin, είτε για ιδιώτες είτε για επιχειρήσεις.
Υπηρεσίες custody (φύλαξης BTC με θεματοφυλακή και κρατική εγγύηση).
Διασυνοριακές πληρωμές με χαμηλότερα κόστη και χρόνο εκκαθάρισης.
Ενδεχομένως πρόσβαση σε διεθνείς αγορές κεφαλαίων με χρήση BTC. Δυνατότητα συνεργασίας με ξένες τράπεζες χωρίς την αυστηρή τοπική εποπτεία.
Αν το project γίνει πραγματικότητα, οι πιθανές λειτουργίες μιας τέτοιας τράπεζας θα μπορούσε:
Να προσελκύσει ξένους επενδυτές και crypto επιχειρήσεις.
Να διαφοροποιήσει την οικονομία της χώρας.
Να τοποθετήσει το Ελ Σαλβαδόρ ως de facto κέντρο Bitcoin banking παγκοσμίως.
Ορισμένοι από τους φίλους μας ίσως δεν γνωρίζουν την σχέση Ελ Σαλβαδορ και Bitcoin.
Να πούμε σύντομα την ιστορία του;
Το Ελ Σαλβαδόρ μπήκε στον χάρτη των κόσμο των crypto τον Σεπτέμβριο του 2021, όταν έγραψε ιστορία, καθώς έγινε η πρώτη χώρα στον κόσμο που υιοθέτησε το Bitcoin ως νόμιμο νόμισμα, υπό τον πρόεδρο Nayib Bukele. Από τότε, η κυβέρνηση προέβη σε μια σειρά ενεργειών.
Δημιουργία του κρατικού Chivo Wallet, με μπόνους Bitcoin για κάθε νέο χρήστη.
Προγράμματα εκπαίδευσης για το Bitcoin.
Σχέδια για την περίφημη Bitcoin City, μια σύγχρονη πόλη. Σαν τις πόλεις που ίδρυσε ο Μέγας Αλέξανδρος, η Bitcoin City θα ήταν σε σχήμα κύκλου, κοντά σε ηφαίστειο, του οποίου η καθαρή γεωθερμική ενέργεια θα χρησιμοποιηθεί για την ηλεκτροδότησή της. Το σχέδιο αποσκοπεί να φιλοξενεί κόσμο που θα εργάζεται κατά κύριο λόγο σε τεχνολογίες αιχμής και στο Blockchain.
Πού κόλλησε; Υπολόγιζε να βρεθούν τα κεφάλαια για τη χρηματοδότηση της από την έκδοση ενός ομολόγου με ρήτρα, αλλά και τεχνολογία Bitcoin! Για όλους που δεν γνωρίζουμε δεν προχώρησε τελικά η ιδέα των ομολόγων.
Παρέμεινε πάντως να αγοράζουν BTC σε κρατικό επίπεδο
Η κίνηση για μια πλήρως λειτουργική Τράπεζα Bitcoin θα ένα ακόμα φιλόδοξο βήμα, εφόσον υλοποιηθεί. Θα μπορούσε να συνδυάσει παραδοσιακές τραπεζικές υπηρεσίες με απευθείας χρήση και αποθήκευση Bitcoin, κάτι που ακόμη και τα πιο φιλικά προς τα crypto κράτη δεν έχουν δοκιμάσει σε εθνικό επίπεδο.
Αντιμετώπισε δυσκολίες πάντως. Τους την πέσανε μέχρι και από το ΔΝΤ
Παρά το όραμα του Bukele, η χώρα αντιμετωπίζει σημαντική πίεση, κυρίως από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), το οποίο να πούμε ότι τρελάθηκε όταν το ΕΛ Σαλβαδόρ υιοθέτησε ως επίσημο νόμισμα το Bitcoin. Αποχώρησε από τις συνομιλίες για την χορήγηση δανείου. Το Ελ Σαλβαδόρ ήταν η μοναδική φτωχή χώρα που δεν παρείχε χρηματοδότηση την περίοδο του Κόβιντ.
Πάντοτε έθετε σαν όρο να εγκαταλείψει η χώρα τα σχέδια της για το Bitcoin.
Ο Μπουκέλε αντιστάθηκε όσο μπορούσε. Για χρόνια, κυριολεκτικά. Αλλά τον Ιανουάριο του 2025, αναγκάστηκε να κάνει σημαντικές υποχωρήσεις:
Κατάργησε την υποχρέωση των επιχειρήσεων να δέχονται Bitcoin ως μέσο πληρωμής.
Διέλυσε το κρατικό Chivo Wallet, που ήταν το σύμβολο της πρώτης φάσης του Bitcoin πειράματος.
Περιόρισε την αγορά Bitcoin από το κράτος, τουλάχιστον σε επίσημο επίπεδο.
Παρά τις παραχωρήσεις, το Bitcoin Office συνέχισε να αγοράζει BTC, αλλά λειτουργεί εκτός του επίσημου δημοσιονομικού πλαισίου.
Ο Bukele παραμένει το κεντρικό πρόσωπο αυτής της ιστορίας. Χαρισματικός, προκλητικός και με σαφή διάθεση να τοποθετήσει τη χώρα του στο παγκόσμιο επίκεντρο του crypto, δεν έχει διστάσει να παραδεχτεί ότι η προσπάθεια δεν ήταν παντού επιτυχημένη.
Σε συνέντευξή του στο TIME Magazine, αναγνώρισε ότι η υιοθέτηση του Bitcoin «δεν είχε την ευρεία απήχηση που ελπίζαμε» και ότι «δεν θα την χαρακτήριζα εκκωφαντική επιτυχία».
Αυτό το επίπεδο ειλικρίνειας είναι σπάνιο σε πολιτικούς, αλλά δείχνει και την πραγματικότητα: η μετάβαση σε ένα Bitcoin-based οικονομικό σύστημα είναι γεμάτη τεχνικές, πολιτικές και κοινωνικές προκλήσεις.
Αν ο Bukele και η ομάδα του καταφέρουν να υλοποιήσουν την πρώτη Τράπεζα Bitcoin στον κόσμο, θα έχουν γράψει ένα ακόμη κεφάλαιο στην οικονομική ιστορία. Το αν αυτό το κεφάλαιο θα είναι παράδειγμα προς μίμησηή προειδοποιητική ιστορία για το τι μπορεί να πάει στραβά, μένει να το δούμε